When God Comes Around :: Religie in de American-reeks van Johnny Cash

Afscheid

Meer nog dan het eerste deel is American V: A Hundred Highways het meest persoonlijke, religieuze en aangrijpende deel van de reeks. Het begint al meteen met "Help Me" (een uitgestrekte hand naar God), dat zowel fungeert op algemeen religieus, als een persoonlijk niveau. Het is een vraag om bevrijd te worden van ’de ketens van de duisternis’, maar ook een geloofsgetuigenis van een man die op z’n knieën beweert het niet lang meer te kunnen trekken zonder hulp. In het licht van het overlijden van June Carter lijkt het ook een smeekbede om haar snel te mogen vervoegen. De vastberaden traditional "God’s Gonna Cut You Down" laat dan weer weten dat God geen genade zal hebben voor zondaars die de kans om berouw te tonen aan zich voorbij laten gaan. Tenslotte staat het album ook stil bij de sterfelijkheid. Regels als "It should be a while before I see Dr Death, so it would sure be nice if I could get my breath" tonen niet enkel dat Cash zijn gevoel voor (zwarte) humor nooit verloor, maar het is eveneens tekenend voor de minder deprimerende toon van het album.

Door z’n enorme dramatische spanning, met "Hurt" als bekendste voorbeeld, zorgde The Man Comes Around voor een moeilijk draagbare sfeer. A Hundred Highways is nog explicieter en thematisch coherenter — "Like The 309", "On The Evening Train", "Love’s Been Good To Me" en "A Legend In My Time" kunnen allemaal beschouwd worden als terugblikken of beschouwingen over de dood — maar het is, misschien net doordat Cash afscheid neemt en bewust aan z’n laatste opnames werkt, beter verteerbaar dan het vorige volume. Dat "I’m Free From The Chain Gang Now" makkelijk geïnterpreteerd kan worden als een meditatie over ’vrijheid’ en een laatste afscheid, zal dan ook geen toeval zijn. Meer nog: het is een waardig, mooi en gepast einde voor een reeks werken die vanaf het begin geen thema’s uit de weg gingen.

Weinig artiesten zijn erin geslaagd zo’n emotioneel rijke wereld op te roepen als Cash op deze vijf albums. Samen zijn ze getuige van het talent van de artiest om songs te maken én betekenis te geven, en tegelijkertijd ook een eerbetoon aan het vertalen van de menselijke ervaringen en emoties — van teleurstelling en hoop tot rebellie en berusting, haat en liefde — in songs. Dat zijn tumultueuze leven en geloof daarbij zo vaak fungeerden als rode draad en sturende kracht, zorgt ervoor dat de American-reeks zoveel meer is dan een verzameling outsider songs, traditionals en intrigerende covers. Alhoewel de songs op zich vaak getuigen van onopmerkelijke bekommernissen, en Cash geen innoverend artiest was, leveren de vijf albums samen een kaleidoscopisch beeld op: een veelheid aan thema’s, lagen en interpretaties, die doordat ze gestuurd zijn vanuit een duidelijk omlijnde religieuze visie, leiden tot een overstijgen van het alledaagse beleven en een geheel dat kan gezien worden als een machtig spiritueel testament.