Tien jaar Clubcircuit :: Beleid, bakstenen en Belgen

"Dat het tijd was dat er een heus rockbeleid kwam", vonden de drijvende krachten achter enkele Vlaamse muziekclubs tien jaar geleden, en ze sloegen de handen in elkaar. Dat kersverse Clubcircuit kreeg langzamerhand ministeriële geesten overtuigd en is ondertussen een begrip geworden. Samen met Studio Brussel zet het zichzelf deze week in het zonnetje met een nieuwe editie van Clubside Down.

"Het Clubcircuit is de spreekbuis van negen pioniers van het Vlaamse podiumlandschap, zowel in officiële aangelegenheden, als in de communicatie naar pers en publiek. Eigenlijk is het tegelijk soortnaam en merknaam", zegt Marc Steens van Clubcircuit: "in wezen kan het een aanduiding zijn voor alle muziekclubs in ons land, maar het is ook een merknaam omdat het woord duidt op een aantal clubs die regelmatig gezamenlijk naar buiten komen. Maandelijks zitten de clubs rond de tafel om ervaringen uit te wisselen, te overleggen over hete hangijzers en samen projecten op te zetten. Die krachtenbundeling is soms nodig om nationale aandacht te kunnen krijgen voor concerten en projecten. In het geval van de clubs die tot het Clubcircuit behoren is 1 + 1 niet gelijk aan 2, maar eerder aan 3 en soms zelfs 4."

Voor het grote publiek is de meest zichtbare vorm van die samenwerking de Clubcircuit-website, met bijhorende podcast, de maandelijkse of tweemaandelijkse advertenties in RifRaf en Gonzo Circus en de wedstrijden voor gratis tickets via Win For Life. Wat er achter de schermen gebeurt, is niet altijd even duidelijk, maar is minstens even belangrijk: zo heeft het Clubcircuit een belangrijke rol gespeeld bij het tot stand komen van het Muziekdecreet en het fonds voor culturele infrastructuur.

Een verslag van mei 1995 uit de Clubcircuit-archieven maakt duidelijk wat het opzet was van de organisatie die een jaar later werd opgericht: "Eindelijk een rockbeleid afdwingen van de Vlaamse minister van cultuur. Er wordt voorgesteld met erkende rockclubs te werken die een personeels- en werkingssubsidie krijgen. Parallel wordt gedacht aan een ’losse structuur’ annex subsidiepot waarop sporadische evenementen en organisatoren zich kunnen beroepen." "De bedoeling was dus een krachtenbundeling om de beleidsmakers bewust te maken van de noodzaak van een degelijk podiumcircuit dat artiesten speelkansen kon bieden", aldus Steens.

Die erkenning krijgen was niet eenvoudig. Tien jaar geleden was ondersteuning van popmuziek not done, de acties van Clubcircuit zorgden langzamerhand toch voor een mentaliteitswijziging, zegt Steens: "Onder Luc Martens keerde het tij, Bert Anciaux ging op de ingeslagen weg verder. Onder hem heeft pop zijn plaats binnen het muziekbeleid echt kunnen innemen en is de ondersteuning ernstig toegenomen: bij elke subsidieronde komen meer pop- en rockinitiatieven aan bod."

Bakstenen

Wie een samenvatting leest van alle artikels die de afgelopen tien jaar over de Vlaamse clubs verschenen, ziet al snel één constante: bakstenen, de nood aan een goeie infrastructuur en hoe dat niet evident is. Cactus, Democrazy, Petrol, Nijdrop, 4AD, De Kreun,… allemaal moesten ze tijdens hun bestaan al eens op zoek naar een nieuwe locatie. Toch is er al een hele weg afgelegd sinds de laatste jaren, nuanceert Steens: "toen de AB heropende was de reactie van de clubs uit het Clubcircuit dat het geen goed beleid is om enkel een paleis in de hoofdstad te planten, en voor de rest alleen maar strohutjes te lande. Die gedachte sijpelde stilaan ook door in de hoofden van de politici en sinds 1999 kregen de clubs een erkenning en steun voor de uitbouw van een degelijk podiumlandschap. En dat levert resultaten op. De nieuwe zaal van de 4AD is een schitterende zaal, als die zich in de hoofdstad bevond, zouden de traditionele media de deur platlopen. Ook de N9 Villa is nu een supergezellige concertzaal, en De Kreun en de Nijdrop moeten voor 2010 op een nieuwe stek zitten."

Toch blijven er nog heel wat clubs over die in de problemen komen met hun zaal, gaat Steens verder. "Zowel Cactus als De Zwerver beschikken over een mooie infrastructuur, maar moeten die delen met andere partijen. Dat maakt het voor hen niet altijd makkelijk om te programmeren. Regelmatig moeten ze aantrekkelijke aanbiedingen laten schieten omdat ze niet over hun zaal beschikken. Democrazy stelt zich dan weer noodgedwongen flexibel op door te programmeren op locatie naargelang de publieksopkomst die ze verwachten: kleine concerten in de Charlatan, middelgrote in de Centrale en de grote in samenwerking met de Vooruit onder de noemer Club Midi."