Eastern Promises

Horrorliefhebbers aller lande, verenigt u. Cronenbergs nieuwste Eastern Promises is niet your average actiefilm, maar een pièce de résistance waarin Cronenberg voorwaar ’s levens grootste demonen op u loslaat.

David "Dave Deprave" Cronenberg heeft een patent op gruwelijke creaturen: gemuteerde kinderen in The Brood, mens/insectschepsels in The Fly en fans van vreemde beenbreuken in Crash. In Eastern Promises komen — net zoals in Cronenbergs vorige film History of Violence — weliswaar geen vreemde fantasmen ontsproten aan zijn duistere brein, voor, toch evolueert de film zich van een op het eerste gezicht behoorlijk banale whodunit naar een diep onder de huid kruipende film, waarin u kennis maakt met ’s werelds meest vreemde creatuur: de menselijke geest.

Anna Khitrova (een zeer puike Naomi Watts) werkt in Trafalgar Hospital in Londen, wanneer op een avond een jong meisje op haar kraamafdeling sterft. Op zoek naar de waarheid omtrent deze vreemde gebeurtenis komt zij via het meisjes dagboek terecht in de netten van de Russische maffia, de Vory V Zakone. Onder leiding van de minzame Semyon (Armin Meuhller-Stahl) handelt deze maffiafamilie in roerende goederen en geven zij wel een zeer eigen definitie aan recht en onrecht in deze wereld. Kortom alle clichés van Russen op een hoop bevolken de cinémazaal: wodkadrinkende, borsjtsj-vretende dronkaards, met een heilige vrees voor de KGB en een hoop duistere praktijken op til.

Dat Cronenberg zijn trucs uit de horrordoos nog niet verleerd is, kan men af en toe wel zeer aan de lijve ondervinden, in Eastern Promises zit meer dan een té realistisch opengesneden keel. De nu al legendarische douchescène waar Nikolai (Viggo Mortensen, meer dan gelovenswaardig in een glansrol als de chauffeur annex begrafenisondernemer van de vrolijke bende) in zijn nakie afrekent met ongure Tsjetsjeense belagers kan met gemak de scène van het jaar genoemd worden. Cronenberg dwingt u te kijken naar wat een mens allemaal kan uitvreten in de onderbuik van Londen. Tegen beter in wordt u verplicht, als een volleerde voyeur, naar het scherm te kijken en te walgen van het geweld en de vernedering die op de kijker losgelaten wordt. Maar geef toe: u kickt er toch ook op?

Als een meesterslager ontleedt Cronenberg de menselijke geest, zijn verlangens en de wreedheden waartoe hij in staat is: de homoseksuele verlangens van Kirril (zoon en gedoemde opvolger van de gang), de verlangens naar een kind en het verlangen naar gerechtigheid ten koste van je eigenwaarde. Cronenberg dissecteert, op een harde en meedogenloze wijze, ’s mans driften en lusten en ondersteund door de fantastische acteerprestaties van Watts, Mortensen, Meuhler-Stahl en Vincent Cassel levert hij hiermee een film af die meer dan een goeie wodka verlangt om door te spoelen. Nazdrovje!