10 jaar Duyster: The Low Anthem, Lou Barlow, Fanfarlo, Isbells, de portables, 30 januari 2010, AB

Radioprogramma Duyster wordt tien jaar. Om dit jubileum te vieren sloegen samensteller Eppo Janssen, presentatrice Ayco Duyster en AB de handen in elkaar en trakteerden een uitverkochte zaal op zes typische Duyster-groepen.

Duyster is een godsgeschenk. Niet alleen voor de student, die de eenzaamheid van zijn kot weer opzoekt na een verwenweekend thuis, of voor de muziekliefhebber, die de rust en nieuwe muzikale ontdekkingen verkiest boven de zoveelste Witse-aflevering. Maar ook voor de kleinere platen- en distributielabels die hun producten nauwelijks op daytime radio verkocht krijgen. Want op welke radiogolven gedijen artiesten als Antony And The Johnsons, CocoRosie of Joanna Newsom beter dan op die van zondagavond, tussen tien en middernacht?

Duyster is een begrip geworden, een adjectief, een genrehokje zelfs. Gaetan Vandewoude dacht misschien expliciet aan het programma wanneer hij zijn groep Soon voor bekeken hield en in een afgelegen Limburgs dorp zijn nieuwe groep Isbells oprichtte. Vandewoude was, na het relatief onbekende Brown Bird, om zes uur ’s avonds -- ontiegelijk vroeg voor een Duyster-avond -- de echte opener van het minifestival. Bescheiden, ingetogen en neigend naar perfectie reproduceerden de vier muzikanten gezeten op een rij hun debuutplaat. “I can’t change the world with melodies / But I’ll try,” klonk het oprecht in “Without A Doubt” en meteen deden ze het toch een beetje. De subtiele instrumentatie op mandoline, vibrafoon, twee akoestische gitaren en de zachte harmonieën van Naïma Joris zorgen op het podium voor extra kippenvel. Buiten een licht versnelde versie van eerste single “As Long As It Takes” was er geen verlangen naar grootse veranderingen ten opzichte van het studiowerk. Geen arrogante frontmanpraat ook, de muziek sprak voor zich. En ja, Isbells heeft veel weg van Bon Iver (de beginakkoorden van “Without A Doubt” hinten weinig subtiel naar diens “Flume”) en Vandewoude heeft ongetwijfeld veel naar Neil Young (“Dreamer”, “Time’s Ticking”) geluisterd, maar zoveel ontluisterende schoonheid krijgt een Belgische groep slechts eens in het decennium gebakken.

Lou Barlow is, in zijn vele gedaanten (Sebadoh, Folk Implosion,...) een vroege lieveling van Duyster. Een veelbetekenende plaats op de affiche dus voor de bassist van Dinosaur Jr, die vorig jaar zijn tweede soloalbum uitbracht. Goodnight Unknown klinkt wat potiger dan akoestische voorganger Emoh, maar weinigen verwachtten zich aan de uit (beperkte) distortion en stevige elektrische gitaren opgetrokken versies van intieme nummers als “Home” en “Take Advantage”. Misschien was het moeilijk afkicken van de muren versterkers waarmee zijn oorspronkelijke groep deze zomer rondtoerde? Het zorgde alvast voor een welgekomen breuk in het stille, duistere thema van de avond. Barlow was zichtbaar in zijn nopjes, hield met zijn gitarist en drummer muzikantenpraatjes over akkoorden en effectenpedalen en bleef met de klok van de regelmaat prachtige zinnen spuwen. “I take a part of rainbow / And feed it to the sunshine” (“Take Advantage”), bijvoorbeeld, of “I’m not happy where we are / Let me blame it to the stars, the weeds, the room / Love is stronger than the tune”, een Sebadoh-nummer, klopt. Want de kern van zijn weerbarstig solowerk (de nieuwe plaat werd er bijna integraal doorgejaagd) omsluiten deed hij solo én akoestisch met vijf Sebadoh-songs. “Gently take my skull for a ride,” zong hij bij aanvang van het optreden. Missie volbracht, en die nieuwe Sebadoh-plaat, die komt er aan. “Soon,” zo beloofde de man.