Ain't nobody like Elvis: waarom The King nog relevant is

Het leek wel of de plaat hem uit zijn dogmatische sluimer haalde, want nog datzelfde jaar volgde NBC TV-Special die ook bekend is geworden als The ’68 Comeback Special, een live-opname die na bijna een decennium van films opnemen teruggreep naar de songs die Elvis ooit groot hadden gemaakt. Nauwelijks een jaar later volgde From Elvis In Memphis (met onder andere "In The Ghetto"), white man’s soulzoals alleen de blanke die als een neger zong, had kunnen maken. En zo sloot Elvis de jaren zestig af zoals hij ze begonnen was, alleen was de wereld in tussentijd zodanig veranderd dat het nog maar de vraag was in hoeverre hij die iets te bieden had.

Back In Memphis uit 1970 bouwde verder op From Elvis In Memphis en dient nauwelijks voor het andere album onder te doen. Ook het volgende studioalbum Elvis Country (I’m A 10,000 Years Old) kende een ongezien elan. Net zoals de gospel- en soulplaten Elvis een tweede adem gaven, bleek ook deze "country"-aanpak een schot in de roos: de 36-jarige Elvis had er duidelijk zin in en klonk als een hongerige wolf. Het zou jammer genoeg een van zijn laatste relevante wapenfeiten worden; op een derde gospelplaat na (He Touched Me) zonk Elvis tijdens de laatste jaren van zijn leven opnieuw weg in het drijfzand van de middelmatigheid. Aan zijn zangtalenten viel nog steeds niet te tornen, maar het songmateriaal was (opnieuw) bedroevend zwak.

Toen Elvis op 16 augustus 1977 op 42-jarige leeftijd stierf, werd een legende geboren. De man die rockabilly een gezicht verleend had en daarna meer missers dan hits (vanuit muzikaal, niet commercieel opzicht) uitgebracht had, zou in de daaropvolgende jaren verguisd en vereerd worden. Het aantal compilaties en live-albums, dat tijdens zijn leven al meer dan indrukwekkend was, rees de pan uit evenals de geruchten rond zijn excentrieke levensstijl en dood in zoverre zelfs dat ze al het andere overschaduwden en de vraag gesteld dient te worden of Elvis wel nog relevant is.

Het meest voor de hand liggende antwoord is "ja", met de kanttekening uiteraard dat hier de jonge Elvis wordt bedoeld, de Elvis die niet in zee ging met Colonel Parker en die niet de ene idiote film na de andere inblikte om te eindigen als een volgevreten, wereldvreemde en een aan pillen verslaafde karikatuur van zichzelf. De Elvis van de Sun Recordings kortom, niet de Elvis uit de films of de glitterjaren (deze die zo vaak door ongetalenteerde bierbuiken geparodieerd wordt). Maar dat is een te simplistisch antwoord, want ook na 1958 wist Elvis nog meermaals het vuur aan de schenen te leggen en songs uit te brengen die veertig à vijftig jaar na dato rillingen over de ruggengraat laten lopen.

Of Elvis net als Johnny Cash onder de vleugels van Rick Rubin opnieuw boven zichzelf zou uitgestegen zijn, is twijfelachtig. Elvis heeft nooit de ruwe authenticiteit van Cash gehad noch eenzelfde niveau weten te behouden (de output van Cash was een pak consistenter) maar Elvis heeft wel nummers opgenomen en platen uitgebracht die mee het aangezicht van de wereld veranderd hebben. Het is een feit dat de ster van Elvis heel kort fel schitterde waarna ze langzaam uitdoofde, maar ze bleef wel degelijk warmte en gloed uitstralen, zoals niet alleen talloze compilaties aantonen maar ook en nog veel duidelijker de verzamelboxen The King of Rock ’n’ Roll: The Complete 50’s Masters, From Nashville to Memphis: The Essential ’60s Masters en Walk A Mile In My Shoes: The Essential 70’s Masters, een totaal van twintig cd’s (goed voor meer dan vijftien uur muziek). Om het in de woorden van Johnny Cash te zeggen: "Ain’t nobody like Elvis. Never was."